Interview Sandra Mascré, zakelijk directeur Festival Pablo Casals
Het is dit jaar, 2026, het honderdvijftigste geboortejaar van Pablo Casals. Het gelijknamige festival, dat jaarlijks plaatsvindt in het Franse dorp Prades, baseert zich op Casals’ boodschap. Het festival programmeert daarom ook hedendaagse muziek voor kinderen. Directeur Sandra Mascré: ‘Casals vond dat muziek van iedereen is, en dat je muziek niet hoeft te begrijpen om die te kunnen voelen.’
Als kind werkte Mascré (40) al bij het Festival Pablo Casals, het beroemde festival van de cello in het Franse Prades, een voormalige woonplaats van Casals. Ze begon er als vrijwilliger, haalde haar MBA en werd in 2023 gevraagd als directeur. Het is haar droombaan. ‘De muzieksector ontbeert een financiële focus. Dit festival is voor mij een kans mijn economische en financiële kennis voor hen in te zetten.’
Balans tussen vernieuwen en traditie
Het is de missie van het festival zoveel mogelijk mensen met klassieke en hedendaagse muziek in contact te brengen, en zo de boodschap van Casals uit te dragen dat muziek niet om te begrijpen is, maar om te voelen.
De directrice denkt er niet over om een knieval te maken door het programma te populariseren. ‘Wij vragen niet wat mensen willen. Mensen weten niet precies wat ze willen en soms is er een gat tussen wat ze willen en wat zij leuk vinden. Dat is het mooie voor een artistiek directeur daarover na te denken. De artistieke power komt van het team. Ik ben er trots op dat we honderdvijftig tickets hebben verkocht voor het Contemporaine Ensemble van Pierre Bleuse (artistiek directeur). Dat is toch dertig procent zaalvulling en dat is hoopgevend.’
‘We zitten nu in een vernieuwende fase. Pierre Bleuse is actief in de moderne muziek en hij heeft zijn eigen ensembles zoals Ensemble Contemporaine. Die nieuwe muziek brengt hij mee. Dat is een uitdaging want het vraagt veel van ons publiek deze nieuwe klanken te waarderen. We zijn deze editie van het festival ook actief geweest met een kinderopera. Die dingen creëren een nieuw publiek en dat is noodzakelijk. Dit is een kans, want wij willen een vernieuwing in het publiek. Voor mij is het een kans om nieuwe mensen enthousiast te maken want veel van de mensen die hier van oudsher woonden zijn vertrokken of inmiddels gestorven.’
Muzikaal ontwikkeld dankzij het festival
Sandra Mascré is zelf een geslaagd voorbeeld van Casals’ missie tot muzikale bewustwording. ‘Op mijn tiende had ik al interesse in cultuur. Ik heb dat niet van huis uit meegekregen. Mijn opa was boer en werkte in de landbouw rondom de Abbey. Hij kende het gebied heel goed en nam mij vaak mee. Het werd mijn territorium. Toen ze in 1996 vrijwilligers zochten bij het festival, dat zich voornamelijk afspeelt in de Abbey, meldde ik mij aan en ik vond het heel erg leuk. Ik luisterde helemaal niet naar de muziek maar ik zag die musici in die mooie kleren en ze spraken Engels. Dat vond ik heel fascinerend. Zij openden een wereld voor mij. Ik zag voor het eerst een andere wereld dan mijn eigen leefomgeving. Ik ben twintig jaar vrijwilliger geweest en ik kende iedereen in het team. Ik ging studeren, werkte in het buitenland en in 2023 vroegen ze mij om hier te komen werken. Ik moest erover nadenken maar al snel realiseerde ik mij dat het past bij waar ik vandaan kom.’
Uitdagingen: vrijwilligers en geld
Festival Pablo Casals kent een aantal uitdagingen zoals werken met vrijwilligers en de financiën. Het festival werkt met vijftien tijdelijke betaalde krachten en zestig vrijwilligers. Deze vrijwilligers werken niet fulltime en ze komen en gaan. Mascré: ‘Het is een uitdaging hen professioneel te laten werken want het zijn geen werknemers en er is dus geen stok achter te deur. Daarnaast zijn donaties en sponsorgelden ook een uitdaging. Gelukkig ziet Prades ons festival als een grote meerwaarde en doen ze er alles aan om de zichtbaarheid te vergroten in de straten en op allerlei gemeentelijke plekken.’
Mascré’s verantwoordelijkheid ligt op economisch en financieel vlak. Ze zoekt sponsors en marchandeert voor geld bij de gemeentes, verzorgt contracten en de communicatie. Ook moet ze de continuïteit in de gaten houden; terwijl het huidige festival loopt, is ze al bezig met dat van volgend jaar. Haar compagnon Pierre Bleuse is artistiek verantwoordelijk. Hun samenwerking is intens en creatief. Mascré: ‘Het afgelopen jaar wilde hij het Requiem van Brahms programmeren maar dat was niet mogelijk, want dat laat de Abbey qua capaciteit niet toe. Die musici kunnen er niet in. Voor Pierre is er dan altijd weer snel een andere locatie gevonden; hij luistert goed en is heel creatief.’
Het publiek beter leren kennen
Het festival groeit jaarlijks zo’n tien procent. Maar het gaat Mascré niet om groei. Zij omarmt het unieke, ook al is dat nog zo eng. ‘Toen ik business studeerde ging het om groeien maar ik denk dat daar nu een eind aan is gekomen. Het unieke is belangrijker dan de grootte van een festival. Je moet iets anders doen dan concurreren. We maken ons dan ook kwetsbaar, maar we kiezen daar bewust voor, uiteraard in samenspraak met de gemeente Prades, want die wil er ook voordeel van hebben met toerisme en volle hotels.’
Ze zou graag een duidelijker beeld willen hebben van het publiek, want ‘Tijdens mijn welkomstpraatje weet ik eigenlijk niet tegen wie ik praat.’ Dit jaar is er voor het eerst gestart met een ‘Customer Relationship System’, dat de kenmerken van het publiek vastlegt. ‘We kunnen ons promotiebeleid en onze klantbenadering dan nog beter afstemmen op het publiek.’ Ze wil graag meer jongeren aantrekken en een nieuw publiek uit de regio bij het festival betrekken. Daarom wil Mascré met het festival op reis. ‘Dit jaar programmeerden we ook in de kustplaats Collioure als een experiment voor 250 mensen en we hebben ieder jaar een concert in een grot. Dat soort dingen doen we om te zoeken naar mogelijkheden voor nieuw publiek verspreid over de regio Les Suds.’
Topkwaliteit en vriendschappen
Het doel blijft onveranderd; het bieden van topkwaliteit voor zowel musici als publiek. ‘Als een cellist naar Prades komt voor het festival, dan wil ik dat hij topkwaliteit ervaart in een vriendelijke atmosfeer. De grootte van Prades leent zich daar uitstekend voor, want je komt de hele dag iedereen tegen. De Iraanse cellist Soltani kwam hier alleen voor het concert maar de Franse cellist Jean-Guihen Queyras bleef hier een paar dagen want het is dichtbij andere grote plaatsen met interessant cultureel aanbod. Musici ontmoeten elkaar in de hotels en daar ontstaan vaak ook nieuwe vriendschappen en samenwerkingen. Dat is ons doel: topkwaliteit bieden in een vriendelijke verbindende atmosfeer.’
Irit van der Veldt – red. Robert Loeber